vrijdag 13 augustus 2010

Chris Tusa | Dirty Little Angels

Chris Tusa - Dirty Little Angels. University of West Alabama, 2009, 170 pagina's.

Set in the slums of New Orleans, among clusters of crack houses and abandoned buildings, Dirty Little Angels is the story of sixteen year old Hailey Trosclair. When the Trosclair family suffers a string of financial hardships and a miscarriage, Hailey finds herself looking to God to save her family. When her prayers go unanswered, Hailey puts her faith in Moses Watkins, a failed preacher and ex-con. Fascinated by Moses's lopsided view of religion, Hailey, and her brother Cyrus, begin spending time down at an abandoned bank that Moses plans to convert into a drive-through church. Gradually, though, Moses's twisted religious beliefs become increasingly more violent, and Hailey and Cyrus soon find themselves trapped in a world of danger and fear from which there may be no escape.


Voor het eerst in mijn leven heb ik een boek gelezen dat geen papieren boek is. Dirty Little Angels is een e-boek, dat ik via de MemberGiveaways van LibraryThing heb gekregen. In ruil voor een recensie mocht ik het boek downloaden. Omdat ik geen e-reader heb, moest ik het op m’n laptop lezen. Een heel raar gevoel, zo achter een beeldscherm zitten en dan maar in een PDF-bestand steeds verder naar beneden scrollen. Een e-book op een echte e-reader lezen is ongetwijfeld comfortabeler, al was het alleen al dat je dan niet vastzit aan je bureau.

Ik moet eerlijk bekennen dat ik toch vooral met de vorm van dit boekje bezig ben geweest. Of je een soort boekenlegger kunt aanmaken, hoe je handig verder kunt bladeren, dat soort dingen. Terwijl het in het kader van het MemberGiveaways-programma ook de bedoeling is dat je iets zegt over de inhoud van het boek.

Tusa schetst in dit boekje, dat eerder een novelle dan een roman is, het beeld van een gezin in New Orleans dat uiteen dreigt te vallen. Tusa presenteert een duister beeld van dit gezin, waarvan de twee kinderen steeds meer verstrikt raken in de machinaties van de bekeerde moordenaar Moses. Tegelijkertijd zijn er personages, bijvoorbeeld Verma, een bejaarde vriendin van de familie, die proberen het tij te keren.

Het is op zich een verhaal met een duidelijk begin en een nogal ontluisterend eind, maar het is moeilijk het in de tijd te plaatsen. Het verhaal beslaat een aantal opeenvolgende weken als Haily zestien is. Het is gesitueerd lang na de orkaan Camille in 1969, maar blijkbaar nog voor de orkaan Katrina in 2005. Je kunt je afvragen of het belangrijk is om zoiets te weten, maar een korte verwijzing naar de herinneringen van Verma aan de orkaan Camille wekt mijn nieuwsgierigheid naar die wetenschap wel.

De novelle las als een trein, toen ik me eenmaal over de technische belemmeringen van mijn computer had heengezet. Hailey is totaal losgeslagen. Zo ook haar broer en de bekeerde moordenaar Moses. Hailey glijdt onder hun invloed weliswaar steeds verder af, maar zij weet toch als enige ook wel wat sympathie te wekken – tegen mijn verwachting in – door de wroeging die zij achteraf voelt over de dingen die ze doet.

Bijzonder om te zien dat een novelle, die leest als iets lichtvoetigs, toch stof tot nadenken geeft. Ik vond het niet briljant geschreven, maar ik heb er wel een aantal onderhoudende avonden aan beleefd.

Chris Tusa (Engels)

flickr

maandag 9 augustus 2010

Михаил Веллер | Легенды Арбата

Михаил Веллер - Легенды Арбата. Москва, АСТ Москва, 2009, 317 страниц. 2008 (1).
(Mikhail Veller - Legendy Arbata. Moskva, AST Moskva, 2009, 317 bladzijden. 2008 (1))

Новая книга М. Веллера «Легенды Арбата» - сборник невероятно смешных и головокружительных историй советского и недавнего прошлого. Беспощадная правда и народная мифология образуют блестящий сплав и гремучую смесь. По стилю и манере - продолжение знаменитого национального бестселлера «Легенды Невского проспекта».


Toen ik Legendy Arbata twee maanden geleden in Moskou kocht, had ik de indruk dat deze stukjes over de Sovjettijd en het recente verleden verbonden waren met de omgeving rond de Moskouse straat Arbat. Het boek is ingedeeld in vier gedeeltes, die alle een bepaalde hoek van het oude centrum van Moskou beslaan, maar de stukjes hebben vaak maar weinig te maken met het gedeelte van de stad waaraan ze zijn opgehangen.

Toch heeft mijn misvatting me niet gehinderd bij het lezen van dit boek. Wel spraken sommige stukjes me minder aan, omdat ik de beschreven personen niet ken. Omdat ik het in de beschrijving genoemde boek Legendy Nevskogo prospekta nog niet heb gelezen, kan ik deze twee boeken niet vergelijken. Ik ben dan ook, zoals sommige Russische lezers, niet teleurgesteld in deze bundel. Ik heb er wél om moeten lachen, en dat is niet altijd het geval als ik probeer Russische humor te doorgronden.

Veller beschrijft in deze stukjes de meest uiteenlopende onderwerpen, op ironische toon. Dat leidt soms tot hilarische verhalen. Zo beschrijft hij een gezelschap van drie dichters ten tijde van de Sovjet-Unie, dat een manier zoekt om hun eigen gedichten toch uitgegeven te krijgen. Hun dichtbundels passen niet in de plannen die de Schrijversbond voor de komende vijf, zes jaar heeft opgelegd aan Russischtalige uitgevers.

De dichters weten een jongeman uit Dagestan zover te krijgen hun gedichten in zijn moedertaal te vertalen en te laten uitgeven in de deelrepubliek Dagestan. Eenmaal een succes geworden in die deelrepubliek kunnen de gedichten toch, weer terugvertaald naar het Russisch door deze drie oorspronkelijke auteurs, ook in het Russisch verschijnen.

Als ik ’t zo navertel is het niet grappig, maar Veller beschrijft het op zo’n manier dat je wel moet lachen om de absurditeit van het literaire productieplan. Ik vond dit een boek dat wel de moeite van het lezen waard is. En, als Legendy Nevskogo prospekta inderdaad zo veel beter is dan deze verzameling, verheug ik me alleen maar meer op het lezen van dat boek!

Mikhail Veller (Russisch)
Mikhail Veller op Wikipedia (Engels)

flickr

zondag 1 augustus 2010

Евгений Гришковец | Рубашка

Евгений Гришковец - Рубашка: роман. Москва, Махаон, 2009, 288 страниц. 2004 (1).
(Evgeny Grishkovec - Rubashka: roman. Moskva, Makhaon, 2009, 288 bladzijden)

"Рубашка" - городской роман. Очень московский, но при этом примиряющий Москву с регионами. Потому что герой - человек провинциальный, какое-то время назад приехавший в Москву. Это короткий, динамичный роман о любви. Один день из жизни героя. Ему от 30 до 40 лет. Есть работа, есть друзья, есть сложившаяся жизнь и... Любовь, которая сильно все меняет.

De titel van deze roman is рубашка (rubashka). Dat is het Russische woord voor 'overhemd'. Dat de schrijver dit woord als titel heeft gekozen, verbaast je niet als je het boek hebt gelezen. De hoofdpersoon, Aleksandr, kiest vroeg in de ochtend van de dag die in deze roman wordt beschreven voor het een-na-laatste schone overhemd. Naarmate de dag vordert, gebeurt er van alles met het overhemd: de kraag komt onder de haren te zitten na een bezoek aan de kapper, het wordt smerig in een restaurant en Aleksandr is zich voortdurend bewust van zijn overhemd en de staat ervan. Aan het einde van de dag hangt Aleksandr ook dit overhemd op de flinke stapel overhemden die gewassen moeten worden. Weer een dag voorbij.

Dit overhemd staat voor het verloop van de drukke dag van deze hoofdpersoon. Een tijdje terug verhuisde hij, toen zijn huwelijk definitief voorbij was, naar Moskou, om daar zijn geluk te beproeven. Hij is architect en heeft een eigen bedrijfje opgezet. Hij bouwt soms nieuwe projecten, dan weer verbouwt hij bestaande ruimtes. Hij heeft inmiddels een eigen appartement gekocht – wat voor lang niet voor iedere Moskoviet is weggelegd, hij heeft vrienden en bekenden.

Eigenlijk is hij best geslaagd. Tot hij in de ban raakt van een vrouw die niet vrij is. Die Liefde (met hoofdletter, inderdaad) zet zijn leven op de kop, maakt dat hij van telefoontje naar telefoontje, van snelle ontmoeting naar mislukte ontmoeting leeft, terwijl er voor zijn werk en omgeving geen tijd overblijft. En dat hoewel er het erop lijkt dat de Grote Liefde Aleksandr toch wat aan het lijntje houdt.

Op deze specifieke dag krijgt Aleksandr bezoek van een vriend uit de provincie, Maksim, die als een kleine jongen met grote ogen vol verwondering en opwinding naar het moderne Moskou kijkt. Hij is van plan het nachtleven in te duiken, om daar de hipste bars aan te doen, de modieuste drankjes te drinken en misschien, als vanouds, contact te leggen met wat leuke dames.

Griskovec gebruikt de gebeurtenissen van deze ene dag uit het leven van Aleksandr om de tegenstelling te schetsen tussen de ideeën die inwoners van de Russische provincie over het leven in de hoofdstad hebben en het daadwerkelijke leven in die stad. Zo wordt vooral de stad Moskou ook een personage in deze roman. In die zin is deze roman zeker een stadsroman, zoals de flaptekst belooft.

Net als in O'Neills Netherland kiest de auteur ervoor om die grote, angstaanjagende stad, waarin de afstanden die je aflegt je dag en daarmee je leven bepalen, te laten beschrijven en aanvoelen door mensen die in meer of mindere mate buitenstaander zijn. Een aantal passages over de stad Moskou raakten me echt door hun herkenbaarheid.

Het verschil met O'Neills roman is dat Netherland toch vooral een roman is. Grishkovec is een scenarist, en dat merk je vooral in zijn dialogen. Die zijn vlijmscherp, als het ware klaar om op het toneel of voor de camera uitgesproken te worden. Precies zoals de tong van de meeste Moskovieten is. Mijn schoonzusje had 't al gezegd, en ik geef haar groot gelijk: dit is een heel goede roman!

Evgeny Grishkovec (Russisch)
Evgeny Grishkovec op Wikipedia (Russisch)

flickr

zondag 25 juli 2010

Денис Гуцко | Ангелы с нашей фамилией

Денис Гуцко - Ангелы с нашей фамилией. Москва, "Терра" Книжный клуб, 2008, 32 страницы.
(Denis Gucko - Angely s nashey familiey. Moskva, "Terra" Knizhny klub, 2008, 23 stranicy)

Het was voor mij een complete verrassing om op basis van dit boekje te ontdekken dat de schrijver Denis Gucko voor het weekblad Огонёк (Ogonyok) schrijft. Ik dacht met een bundel korte verhalen van doen te hebben toen ik het boekje uit de bibliotheek mee naar huis nam.

Niet dat ik bedrogen uitkwam hoor, want Gucko geeft in columns van meestal drie tot vier bladzijden heel leesbaar zijn mening over de meest uiteenlopende zaken. Over het wonder van het krijgen van een kind, een engel die jouw achternaam draagt, via de teksten die op Russische muren verschijnen naar de misstanden in het Russische leger en waarom die tot nu toe niet zijn uitgeroeid.

Ik vond het een prettige verrassing om te ontdekken dat er na Viktor Jerofejev in ieder geval één jongere schrijver is opgestaan, die zich niet alleen met fictie bezighoudt. Een jongere schrijver die het ook aandurft om open en bloot zijn eigen mening te geven in plaats van dat te herhalen wat door de autoriteiten als juist is aangeduid. Ik heb me voorgenomen zijn columns, of stukjes, of hoe je ze ook moet noemen, te gaan volgen.

Денис Гуцко | Покемонов день

flickr

Joseph O'Neill | Netherland

Joseph O'Neill - Netherland. London, Harper Perennial, 2009 (5), 340 pagina's. 2008 (1).

What do you do when your wife takes your child and leaves you alone in a city of ghosts?

Hans van den Broek chooses cricket. Alone in a terrorized city, struggling to understand the disappearance from his life of people, places and feelings, he seeks refuge in the game of his childhood. But New York cricket is a long way from the tranquil sport he grew up with. It's a rough, almost secret game, played in scrubby, marginal urban parks, by people the city doesn't see - people like Chuck Ramkissoon. Years later, when a body is pulled out of a New York canal, hands tied behind its back, Hans is forced to remember his unusual friendship with Chuck - dreamer, visionary, and perhaps something darker...


Deze roman speelt in New York, in de maanden direct na de aanslagen op het World Trade Center in New York. Een voor de stad en zijn inwoners angstige tijd, omdat de omvang van de aanslagen niet te bevatten is en omdat men in angst voor meer aanslagen leeft. Parallel aan deze onzekerheid is er de onzekerheid in het persoonlijk leven van het hoofdpersonage van deze roman, Hans van den Broek.

Nee, het is niet de voormalige minister van Buitenlandse Zaken, maar het is wel een Nederlander, die zijn vrouw naar New York is gevolgd. Zijn vrouw wil daar na de aanslagen het liefst weg, terug naar het rustige Londen, waar het voor hun zoontje veiliger zou zijn. Het is niet de bedoeling dat Hans meegaat, omdat ook het huwelijk overdacht moet worden in dat verre Londen.

Alleen achtergebleven in New York valt Hans ten prooi aan onzekerheid over zijn toekomst. Moet hij in New York blijven of zijn gezin achterna reizen? Hebben zijn vrouw en hij nog wel een toekomst samen? Twee dingen zorgen dat hij niet helemaal kopje onder gaat: zijn oude liefde, het cricket, en een toevallige ontmoeting met een succesvolle immigrant, Chuck Ramkissoon.

Hiermee zijn alle ingrediënten gepasseerd die deze roman bepalen: de angst en onzekerheid in de stad New York in de maanden na 9/11, het leven van succesvolle en minder succevolle immigranten in die stad, vriendschap, liefde en sport. O’Neill mixt de ingrediënten tot een smakelijk geheel, vlot geschreven en heel onderhoudend, met zelfs een spannend plot - want wat is er met Chuck gebeurd? Als ik niet zo druk was geweest in de week waarin ik dit boek las, zou ik ‘m het liefst in één dag uit hebben gelezen. Een aanrader.

Joseph O'Neill op Wikipedia (Engels)

flickr

zaterdag 17 juli 2010

Arnaldur Indriðason | Onderstroom

Arnaldur Indriðason - Onderstroom Literaire thriller. Amsterdam/Antwerpen, Q, 2010, 255 pagina's. Oorspronkelijke IJslandse titel: Myrká, vertaald door Adriaan Faber. (2008, IJsland)

In een woning vlak bij het centrum van de stad ligt een jongeman in een plas bloed, maar er zijn geen sporen van inbraak. Omdat Erlendur met vakantie is in de Westfjorden, neemt zijn collega Elínborg de zaak op zich. In het huis van de jongen wordt onder andere een paarse sjaal aangetroffen die een penetrante geur verspreidt, en een narcotisch middel. Alles wijst erop dat de vermoorde een verkrachter was. Of heeft iemand de spullen daar met opzet neergelegd?
Tijdens het zenuwslopende onderzoek komt Elínborg terecht in een neerwaartse spiraal van geweld en psychologische wreedheid. Onderstroom is een meesterlijke roman over misdaad en justitie, gerechtigheid en straf, die je niet onberoerd laat.


In deze roman speelt niet Erlendur, maar zijn collega Elínborg de hoofdrol. Zij is een totaal ander personage dan Erlendur. Ze heeft een geslaagd huwelijk, drie eigen kinderen en een aangenomen kind. Ze heeft naast haar werk, waarin ze haar hart en ziel legt, hobby’s. Ze kookt graag en heeft een kookboek geschreven. Een tweede kookboek lijkt op stapel te staan. Het politiewerk, dat veel van haar tijd vergt, bezorgt haar zo een schuldgevoel tegenover man en kinderen.

De misdaad waarmee Elínborg wordt geconfronteerd terwijl Erlendur op vakantie is, wijkt eigenlijk niet af van het normale stramien van Indriđasons boeken. Nieuw is wel de vrouwelijke invalshoek. Juist dat schuldgevoel tegenover het gezin en ook het delicate karakter van de misdaden verwacht je eerder bij een vrouwelijk dan bij een mannelijk personage. Zeker als de man in kwestie zo'n brompot als Erlendur is.

Ik heb Erlendur niet gemist in deze roman. Het lukt Indriðason wonderwel om Elínborg geloofwaardig neer te zetten als vrouw van vlees en bloed. En als slimme vrouw bovendien, want ze presteert het toch maar mooi om deze misdaad en een verdwijning uit het verleden geheel zonder Erlendurs op te lossen. De leegte van het land IJsland buiten de stad Reykjavík en vooral de geslotenheid van de kleine gemeenschappen op het platteland helpen haar daar niet echt bij.

Een verfrissende roman van een – volgens mij – meesterverteller. Ik heb het met heel veel plezier gelezen en had moeite om het weg te leggen, maar in het volgende boek mag Erlendur van mij wel weer meedoen!

Arnaldur Indriðason | Grafteken
Arnaldur Indriðason | Doodskap
Arnaldur Indriðason | Winternacht
Arnaldur Indriðason | Het koningsboek
Arnaldur Indriðason | Onderkoeld

Arnaldur Indriðason op Wikipedia

flickr

donderdag 15 juli 2010

Виктор Шендерович | Операция "Остров"

Виктор Шендерович - Операция «Остров». Москва, Астрель, 2010, 224 страницы.
(Viktor Shenderovich - Operaciya "Ostrov". Moskva, Astrel', 2010, 224 stranicy)

Леонард Песоцкий, продюсер и телезвезда, бросает важные дела и срывается в отпуск на далекий остров в Таиланде. Все рассчитано до мелочей: на острове его уже ждет любовница, и впереди неделя удовольствий.
Но этому многообещающему плану не суждено сбыться: чемодан с мобильным телефоном, компьютером и прочими важными атрибутами жизни уезжает совсем в другую сторону. По случайному ли стечению обстоятельств или по чьей-то злой воле? На таинственном острове Песоцкий остается без привычной связи с миром - наедине со своими мыслями...
В новой повести Виктора Шендеровича перед нами разворачивается психологическая драма современного человека, в которой история любви и невероятные, почти детективные обстоятельства сплетены в один напряженный, захватывающий сюжет.


Al bijna twintig jaar staat Shenderovich bekend als een satiricus met een vlijmscherpe tong. Hij is een van de makers van het programma Куклы (Kukly), een soort Russische Spitting Image. Dat programma verdween al snel van de buis toen Poetins macht begon toe te nemen. Shenderovich kan zich nog wel vrij uiten op internet in zijn blog (zie onder) of op de radiozender Эхо Москвы (Ekho Moskvy).

Waarom is deze inleiding belangrijk voor een korte bespreking van zijn nieuwste novelle? Omdat de hoofdpersoon van Операция «Остров» (Operaciya "Ostrov"), Pesockiy, juist dankzij de Poetinregering, eigenlijk zonder dat hij daar echt zelf om heeft gevraagd, is uitgegroeid tot een Belangrijk Figuur. Het is zijn taak om programma’s te verzinnen die die regering ondersteuning bieden. Hij geeft het beleid met zijn programma's een soort ideologisch kader.

In dit boekje geeft Shenderovich zijn visie op de nieuwe elite: geld verdienen gaat voor alles, een huwelijk houdt stand omdat het financieel onaantrekkelijk is om te scheiden, minnaressen wisselen elkaar in hoog tempo af. Pesockiy zit bijna een week vast op een ver eiland, zonder koffer en spullen die hem in staat zouden stellen om verbinding te maken met zijn gewone omgeving. De man moet wel over zichzelf en zijn daden in het heden, maar vooral zijn daden in het verleden nadenken. En wat hij ziet, is niet mooi.

Het boekje leest als trein, is verrijkt met prachtige tekeningen, en geeft een aardige inkijk in het Rusland van nu. Toch vond ik het wat minder dan de verhalen in de bundel Кино повторного фильма (Kino povtornogo filma). Hier en daar had ik de indruk dat niet alleen het leven van de hoofdpersoon jachtig is, maar ook de schrijfstijl van de schrijver. Dat neemt niet weg dat ik genoten heb van deze novelle.

Viktor Shenderovich (Russisch)
Viktor Shenderovich op Wikipedia (Engels)

flickr