Posts tonen met het label 14-04-2011. Alle posts tonen
Posts tonen met het label 14-04-2011. Alle posts tonen

zondag 17 april 2011

Peter Middendorp | Eerst had ik een leuke vriendin

Peter Middendorp - Eerst had ik een leuke vriendin Waar gebeurde verhalen van een binnenlandse kosmopoliet. Amsterdam, Prometheus, 2006, 225 pagina's.

Leven is tegen dingen aan lopen, merkt Peter Middendorp tijdens zijn binnenlandse reizen langs schaduwweduwen in een McDonald's, kapelaans in Brabantse dorpen en dames in Oud-Zuid. Wat de schrijver aantreft in mensen die hij onderweg ontmoet, ziet hij ook bij zichzelf terug. Of hij nu Plato probeert te begrijpen, zichtbaar op de beroemde Bezige Bij-foto wil komen of een internetliefje zoekt: alle streven eindigt altijd in plan B. Gemakkelijk is dat niet. Maar hij houdt de moed erin. Eerst had ik een leuke vriendin geeft een sympathiek beeld van een moedig land, bereisd en beschreven door een al even moedige auteur. Middendorp is een observator met oog voor de kleine tragiek van het leven. In de traditie van auteurs als Tom Wolfe, Ryszard Kapuściński en Frank Westerman begeeft hij zich op het bloeiende pad van de literaire journalistiek, en laat hij zien dat niet alleen zijn zintuigen scherp zijn, maar ook zijn pen.

Peter Middendorp (1971) publiceerde twee goed ontvangen romans, het tragikomische Noordeloos (2002) en het satirische Amateur (2005). Zijn verhalen en reportages verschijnen in verschillende dag- en weekbladen, onder meer HP/De Tijd en Volkskrant Magazine.


Pas kort geleden kwam ik tot de ontdekking dat Peter Middendorp een Groninger is. Zijn stukjes in de Volkskrant lees ik regelmatig. Hoog tijd om eens een heel boek te proberen dus. Ik koos voor Eerst had ik een leuke vriendin, juist omdat deze bundel journalistieke stukken bevat.

De stukken zijn weliswaar journalistiek van aard, maar de persoon Middendorp is wel degelijk aanwezig. Veel stukken zijn vanuit het ik-perspectief geschreven, of gaan er juist over dat Middendorp zelf iets uitprobeert, om er vervolgens over te kunnen schrijven. Zo ontstond een stukje over het gebruik van datingsites pas nadat Middendorp zich zelf in die wereld had gestort. Ook een stuk over het overwinnen van vliegangst kon pas ontstaan nadat de schrijver zelf zijn vliegangst probeerde te overwinnen door een cursus tegen vliegangst te ondergaan.

Door deze mix van het persoonlijke en zakelijke ontstaat een bijzonder interessante vorm van journalistiek. De stukken lezen eigenlijk altijd bijzonder prettig. Middendorp bekijkt de mensen die hij beschrijft weliswaar kritisch, maar hij kraakt niet af en veroordeelt niet. Er zit humor en zelfspot in zijn stukjes. Toen ik ze zo allemaal op een rijtje gezet las, realiseerde ik me eigenlijk pas wat voor een begenadigd schrijver Middendorp is. Dit smaakt naar meer!

Peter Middendorp | Amateur

Peter Middendorp

flickr

donderdag 14 april 2011

Дмитрий Бавильский | Едоки картофеля

Дмитрий Бавильский – Едоки картофеля. Москва, Независимая Газета, 2003, 304 страницы.
(Dmitry Bavilskiy – Edoki kartofelya. Moskva, Nezavisimaya Gazeta, 2003, 304 pagina’s).

Дмитрий Бавильский рискнул порушить свою честно заработанную репутацию литературного критика, явившись перед читателем в качестве автора романа. И проза его – отнюдь не плод хладных и трезвых размышлений: азарт, эмоциональный и интеллектуальный напор обозначили в этом романе перспективу Бавильского как уже собственно прозаика.


De Russische titel van deze roman betekent De aardappeleters en is een directe verwijzing naar het gelijknamige schilderij van Vincent van Gogh. Dit schilderij speelt een belangrijke rol in deze roman.

De hoofdpersoon, Lidiya Albertovna, getrouwd, één puberzoon, werkt als suppoost in een klein museum in een fictieve stad in Siberië, waar men over één bijzonder belangrijk object beschikt: een voorstudie voor Van Goghs De aardappeleters. Omdat dit het geval is, wordt het museum opgenomen in een rondreizende Van Gogh-tentoonstelling. Tot Lidiya Albertovna’s afschuw wordt zij van haar gebruikelijke zaal overgeplaatst naar een van de zalen van deze tentoonstelling. Men denkt haar een plezier te doen, maar Lidiya Albertovna kan de kunstwerken van Van Gogh niet luchten of zien.

Tegelijkertijd wordt het normaal gesproken rustig voortkabbelende leven van Lidiya Albertovna nog verder op de kop gezet. Zij raakt onder de indruk van een van de vrienden van haar zoon, Danila, en begint een buitenechtelijke relatie met hem. Dat dit alles niet goed zal aflopen, voel je vanaf het begin aan als lezer. De vraag is alleen wanneer de bom zal barsten en welk effect dit op Lidiya Albertovna zal hebben. Dat maakt dat je eigenlijk van meet af aan ook al te doen hebt met de hoofdpersoon. Verwacht bij deze roman geen gelukkige afloop. De afloop is bijzonder tragisch, maar liet mij niet met een teleurgesteld gevoel achter.

Bavilskiy schrijft in heel prettig lezend Russisch en gebruikt vaak bijzonder korte hoofdstukken. Dat houdt de vaart in de roman. Bavilskiy maakt niet alleen gebruik van een alwetende verteller, hij is als auteur zelf ook nadrukkelijk in de roman aanwezig. Hij spoort je aan even een aantal bladzijden terug te bladeren, om te controleren hoe het nu precies zat. Verder heeft hij hoofdstukken toegevoegd waarin lijsten over allerlei onderwerpen worden opgesomd. Die sluiten niet altijd bij de voorafgaande hoofdstukken aan. Van al die lijsten zegt Bavilskiy, dat je ze ook mag overslaan. Waarom ze dan wel zijn opgenomen, is mij helaas niet duidelijk.

Die onduidelijkheid over het waarom van die lijsten is dan ook het enige dat ik als minpunt zou willen aanmerken. Ik heb Едоки картофеля ondanks de tragiek met veel plezier gelezen. Het boek is in het Nederlands vertaald door Aai Prins. De naam van de schrijver wordt bij de Nederlandse uitgave geschreven als Dmitri Bavilski, de titel luidt (hoe verrassend) De aardappeleters. Mocht je het boek ergens tegenkomen: lees het!

Dmitry Bavilskiy op Wikipedia (Russisch)

flickr